der ya Kitap Kulübü ile Sosyal Çürüme

Send us Fan Mail Kitap kulübümüzün 68. buluşmasında, gazeteci-yazar Gülşen İşeri’nin Zeliha Bürtek’le yaptığı söyleşiden oluşan Sosyal Çürüme adlı kitabı konuştuk. Zeliha Bürtek mimarlık, sanat tarihi ve felsefe alanlarında çalışmış bir akademisyen. Birkaç yıl önce bir sokak röportajıyla belki ismi değil ama söyledikleri gündem olmuştu, “Türkiye’de sosyal çürüme var” demişti. Ekonomik sorunların geçici olduğunu ama etiğin, dürüstlüğün ve ortak bir yaşam felsefesinin kaybolmasının geri dönülemez bir sosyal çürüme olduğu iddiasını dile getirmişti. Bu kitaplaştırılmış söyleşide de Bürtek dilden toplumsal belleğe, aileden dine ve siyasete kadar pek çok konuda tespitlerini paylaşıyor. Kitabın biçimi konusunda neredeyse hepimiz hemfikirdik. Kavramlar açıklanmadan art arda sıralanıyor, bölümler arasındaki mantığı kurmak zor. Söyleşi kitaba dönüştürülürken yeterince işlenmemiş gibi geldi bize. Yine de bazı cümlelerde kendimizi bulduk. Toplumu saran kolaycılık, ölçüsüz cüretkârlık ve insanların dinlenme, değer görme ihtiyacının karşılıksız kalması bunlardan birkaçıydı. İçeriği konuşmaya başladığımızda haliyle oldukça kişisel ve politik görüşler dile getirildi, bunları buradan paylaşamayacağımı o dakika anladım. Açıkçası sosyal hayatımız hakkında aramızda karamsarlar olduğu kadar kendimize haksızlık ettiğimizi düşünenler de vardı. Ben de Bürtek’in bütün tespitlerine katılmıyorum, dilimizi ve belleğimizi yitirdiğimiz gibi tespitleri aşırı buluyorum. Öte yandan onun hayvan hakları konusundaki hassasiyetini anlamak ve paylaşmakla beraber, hayal kırıklığının da tüm toplum üzerindeki görüşlerini fazlasıyla etkilediğini düşünüyorum, toplantıda bunu ifade eden arkadaşımın dediği gibi. Ancak sanırım hepimiz açısından en çarpıcı olan başka bir arkadaşımızın tespitiydi; ona göre toplumun büyük bir kesiminin demokratikleşme, düşünce özgürlüğü gibi dertleri yok. Onların bir geçim dertleri ve bazı yaşam tarzlarına ilişkin hassasiyetleri var. Toplumun geri kalanı, özellikle eğitimli kısmı onların bu ve benzeri ihtiyaçlarını görmüyor. Sivil toplum kuruluşlarının, eğitim derneklerinin sanıldığı kadar topluma nüfuz edemediğini, bu boşluğu yine cemaatlerin doldurduğunu iddia ediyor. Bu görüşleri araştımacılar veya fikir önderleri zaman zaman dile getiriyor aslında, ama o akşamki tartışmada bunları karşılıklı konuşmak çok değerliydi. Toplantının sonunda Sevgili Yasemin bence bu noktayı ve yapılması gerekeni çok samimi ve güzel bir şekilde dile getirdi, ona da kayıtta yer verdim. Tam bir yıl önce podcastimizin 271inci bölümde Doğru Akıl kitabı tartışmamızda konuştuğumuz gibi farklı görüşlerin dile getirilebildiği ve karşılıklı ihtiyaçlarımızı anlayabildiğimiz bir diyalog ortamı daha güzel bir ülke için en iyi başlangıç gibi görünüyor. Bu bölümde görüşlerine yer verebildiğim arkadaşlarım sırasıyla (03:12) Alim Küçükpehlivan, (04:16) Ebru Başaran, (06:26) Suat Soy, (07:08) Mete Yurtsever ve (09:16) Yasemin Karakaya. Support the show